نور ازماهیت تاواقعیت

خداوند نورزمین وآسمانهاست وهرچه هست ازپرتو وجود لایزال خداوند است

آنچه درذیل می آید مختصری درخصوص ماهیت نور وکارکردهایی ازنور درعکاسی است
که امیدوارم مورد استفاده علاقمندان قرارگیرد ازاینکه به دلیل مشغله فراوان نتوانستم
مدتی مطالب جدیدی دراختیار علاقمندان به عکاسی قراردهم متاسفم .
چنانچه به لطف خداوند متعال وعنایات امام عصر (عج) توفیق یابم قصد دارم این مجموعه
مطالب را درهمین وبلاگ به طور متسلسل منتشر کنم.

فرایند تجزیه ی نور و منشور

سرعت نور بر حسب رسانه ای که از آن عبور می کند تغییر میابد . مسیر حرکت نور با عبور از ماده دیگر مثلا از هوا به شیشه منحرف می شود با شکستن یک شعاع مستقیم اجز ترکیب کننده رنگ آن به درجات مختلف تجزیه شده و در یک نوار طیفی پراکنده می گردند. هر چه طول موج کوتاه تر باشد انحراف زیاد تر است و به این ترتیب تقریبا 6 تاحیه را می توان از روی رنگ مشخص ساخت که به ترتیب عبارتند از:

قرمز نارنجی زرد سبز آبی و بنفش.

پرتوهای ماوراءبنفش و مادون قرمز در دو سمت طیف قرار دارند . اشعه ماورائ بنفش دارای تاثیرات شیمیایی فرا وان است در حالی که اشعه مادون قرمز بیشتر اثرات حرارتی دارد.

شناخت محاسبه دمای رنگج دست کم از دو جنبه برای تصویر بردار و نور پرداز اهمیت دارد.

1.از نظر فنی لازم است که دمای رنگ همه منابع نوری که صحنه را روشن کرده اندسازگار بوده و به علاوه با دمای رنگی که سیستم تصویر گیری برای آن متوازن شده است نیز هماهنگ باشد تا رنگ ها در  تصویر به شکلی طبیعی بازسازی شوند.

2. ازدیدگاه هنری نیز باید تاثیر عاطفی نور ورنگ و به خصوص فعل و انفعالات ذهنی و روانی ناشی از همجواری رنگ ها اعم از همجواری در صحنه یا بر آمده از تدوین رادرنظر داشت . در مبحث زیبایی شناسی نور به این مقوله بیشتر می پردازیم.

هر متغیری به واحدی برای محاسبه و ابزاری برای سنجش نیاز دارد . ما برای محاسبه اختلاف دمای رنگ واحد کلوین و برای سنجش مقدار آن کلوین متر را در اختیار داریم.

واحد محاسبه دمارنگ یعنی«درجه کلوین»از نام ویلیام تامسون کلوین گرفته شده که یک فیزیک دان انگلیسی است و در اواخر قرن نوزده کلوین متر را برای محاسبه کمیتی که رنگ ها را از هم متمایز می سازد ابداع کرد .برای این کار او به آزمایش ساده ای دست زد . وی پرتوی از نور روز را که از خلال روزنه ای وارد می شد به از درون منشور ساده ای عبور داد و جلوه ای از رنگ های رنگین کمان را روی دیوار مقابل به دست آورد . او سپس یک دما سنج جیوه ای در هر بار سنجش تفاوت بسیار مختصری نمایش می دهند. به این ترتیب او رابطه میان رنگ و دمای وابسته به آن را کشف کرد  نوری که از شیشه منشور می‌گذرد به لحاظ بستگی طول موج و یا پاشندگی مواد ، به رنگهای تشکیل دهنده آن تجزیه می‌شود.دو مانع عمده در کاربرد منشورها وجود دارد آنها هم هزینه و وزن آنهاست; اگر مساحت سطح مقطع ورودی و خروجی یک منشور خیلی بیشتر از 5 سانتیمتر مربع باشد، وزن آن قابل ملاحضه خواهد بود. همچنین هزینه ساخت و تولید یک تکه شیشه کلفت و صیقل دادن آن و تعبیه دقیق آن در جای مناسب قابل توجه خواهد بود، لذا در ابعاد سطح مقطعی بزرگتر از 5 سانتیمتر مربع استفاده از آینه‌ها امتیاز بیشتری دارد و یا اینکه با تقریبی از منشورهای پلاستیکی شفاف استفاده می‌کنند.

انواع منشورها و کاربردهای آنها

منشور قائم الزاویه

سطح مقطع این منشور ساده و از یک مثلث (درجه45 - 90 - 45) ساخته شده است. نوری که از یک وجه کوچک آن وارد می‌شود در وتر آن بازتابیده می‌شود و از وجه کوچک دیگر خارج می‌گردد، به شرطی که ضریب شکست منشور بزرگتر از مقدار 1.414 باشد یعنی (n₁ > 1.414) که نور باز تابش داخلی کلی خواهد کرد که این هم یک مزیت دیگر منشور بر آینه‌هاست.

منشور پنج وجهی

منشور پنج وجهی یک منشور انحراف ثابت است، بدین معنی که پرتوی ورودی را 90 منحرف می‌کند، بخاطر همین ویژگی به چنین منشوری گونیای اپتیکی می‌گویند. در تنظیم و طراحی سیستمهایی که دارای مسیرهای متقاطع پرتویی به اندازه 90 هستند، بسیار سودمند واقع می‌شوند. به سبب زاویه تابش کوچک نخستین بازتابش داخلی ، بازتابش داخلی کلی در اینجا صورت نمی‌گیرد. بنابراین سطوح بازتابنده یک منشور پنج وجهی باید با فیلمهای (پوششهای) بازتابنده پوشش یابند..

این منشورها از ترکیب دو منشور راست گوشه بدست می‌آیند و در پیکر بندیهای انحراف ثابت 180 درجه مورد استفاده قرار می‌گیرند، در حالیکه هر دو منشور تولید معکوس می‌کنند، ترکیب آنها تولید وارونی می‌کند. این دو منشور ، مسیر یک سیستم اپتیکی را تا می‌کنند (سیستم را در ادامه فرآیند از مسیر نور خارج می‌کنند) و همچنین یک تصویر را به اندازه نصف طول وتر در هر دو جهت افقی و عمودی جابجا می‌کنند. از منشور پورو می‌توان برای کاهش طول یک تلسکوپ کپلری استفاده کرد و همزمان با آن یک وارونی دیگر که برای راست کردن تصویر وارونتلسکوپ ضرورت دارد، بدست آورد. به همین دلیل ، در بسیاری از دوربینها و سایر دستگاههای دو چشمی ، از این منشور استفاده می‌شو

منشورپورو

این منشورها از ترکیب دو منشور راست گوشه بدست می‌آیند و در پیکر بندیهای انحراف ثابت 180 درجه مورد استفاده قرار می‌گیرند، در حالیکه هر دو منشور تولید معکوس می‌کنند، ترکیب آنها تولید وارونی می‌کند. این دو منشور ، مسیر یک سیستم اپتیکی را تا می‌کنند (سیستم را در ادامه فرآیند از مسیر نور خارج می‌کنند) و همچنین یک تصویر را به اندازه نصف طول وتر در هر دو جهت افقی و عمودی جابجا می‌کنند. از منشور پورو می‌توان برای کاهش طول یک تلسکوپ کپلری استفاده کرد و همزمان با آن یک وارونی دیگر که برای راست کردن تصویر وارونتلسکوپ ضرورت دارد، بدست آورد. به همین دلیل ، در بسیاری از دوربینها و سایر دستگاههای دو چشمی ، از این منشور استفاده می‌شود.

منشور دوه

نوری که به موازات قاعده یک منشور وارد آن می‌شود در درجه اول به قاعده منشور شکسته می‌شود، در آنجا بازتابش داخلی کلی می‌یابد. سپس در وجه مقابل می‌شکند تا دوباره به نوری موازی با قاعده تبدیل شود، از آنجا که قسمت رأس منشور اثری بر پرتوهای بازتابیده از سطح قاعده ندارد، معمولا حذف می‌شود (برش داده می‌شود). آنچه باقی می‌ماند یک منشور دوه نامیده می‌شود.

پیمایش پرتوهای نور در یک منشور دوه معادل عبور آنها از یک تیغه شیشه‌ای است. بنابراین در زاویه تابش غیر عمودی پاشیدگی روی نخواهد داد. اگر هم باشد داخلی است و در سطح دوم جمع می‌شود. یکی از سودمندترین خواص منشور دوه آن است که چرخش منشور حول محوری به موازات جهت انتشار نور در بیرون منشور ، منجر به چرخش تصویر معکوس به اندازه دو برابر زاویه چرخش منشور می‌شود. تعداد ترکیبهای منشوری دیگر خیلی زیاد هست و برخی از آنها برای دستگاه نوری خاصی طراحی شده است

دمای رنگ

دستگاه سنجش آزمایشگاهی دمای رنگ «تشعشع کننده بدنه سیاه»نام داردو عبارتست از یک قطعه ذغال محصور بدون بازتاب پرتوهای تابش. هنگامی که این دستگاه به جریان الکتریکی متصل شود بخش داخلی دستگاه گرم و ملتهب شده و حالت یک منبع نور پیدا میکند طی این مراحل گرمای تدریجی دستگاه نوری تولید می کند که می توان با اندازه گیری طول موج آن وجودش در داخل طیف مرئی را دید . اگر شخصا یک میله ی فلزی را در آتش حرارت دهید و سرخی کدر آن را که به پرتو زرد- سفید تابانی منجر می شود تماشا کنید تغییر پیوسته ای را در کیفیت رنگ مشاهده کرده اید . بر اساس همین آزمایش هاست که گفته می شود اگر از فیلامان یک لامپ تنگستن(با درجه حرارت ذوب بسیار بالا که در لامپ های روشنایی به کار میرود.)فلان مقدار معین نیروی الکتریکی عببور کند و هنگام التهاب به رنگ خاصی در بیاید نور حاصل فرضا3200کلوین حرارت یا دمای رنگ دارد.

دماي رنگ با درجه کلوين بيان مي‌شود و عبارتست از ميزان حرارتي که بايد به يک منبع جسم سياه داده شود تا نوري با خواص طيفي مشابه با آن رنگ ساطع نمايد.
براي توضيح اين تعريف، رنگ فلز گداخته را در نظر بگيريد. وقتي يک تکه فولاد گداخته مي‌شود، در ابتدا رنگ آن قرمز تيره مي‌شود. وقتي که گرمتر شود، داراي رنگي بين آبي و سفيد مي‌شود. اين پديده رابطه بين دما و رنگ را نشان مي‌دهد. با بالاتر رفتن دما رنگ فلز گداخته به آبي مايل به بنفش تبديل شده و سرانجام اشعه ماوراء بنفش نامرئي ساطع مي‌کند. وقتي قطعه فلز از منبع حرارت دور شود، رنگ آن زرد، سپس نارنجي و قرمز مي‌شود.

ولي به خاطر داشته باشيد که دو منبع نور مختلف که داراي دماي رنگ مساوي هستند، لزوما داراي کيفيت بصري رنگ مشابه نيستند. دو منبع نور با رنگ مساوي نيز مي ‌توانند داراي کيفيت به شدت متفاوتي باشند

نور خورشيد
خورشيد مانند يک جسم سياه عمل مي‌کند. نوري که خورشيد توليد مي‌کند بايد از ميان فضا و سپس اتمسفر زمين عبور کرده تا به سطح زمين برسد. بنابر اين نور خورشيد ترکيبي از نور مستقيم خورشيد و نيز نور غير مستقيم حاصل از پخش شدن و انعکاس نور توسط اتمسفر و ابرها مي‌باشد. اين پديده باعث مي‌شود که نور خورشيد داراي دماي رنگ متفاوتي از 2000 کلوين تا 20000 کلوين شود.

نور جذب شده
هنگامي که نور سفيد روي جسمي مي‌تابد، بخشي از نور جذب مي‌شود. اين جذب نور علت رنگي است که شما مي‌بينيد.
-اجسام شفاف (شيشه، آب،...) به علت اينکه اجازه مي‌دهند تمام اشعه نور سفيد از ميان آنان عبور کند بي رنگ ديده مي‌شوند.
-نور بازتابي از سطح‌ اجسام کدر شامل رنگ آنهاست. اگر تمام طيف‌هاي نور سفيد توسط جسمي جذب شود، آن جسم سياه به نظر مي‌رسد. بر عکس، اگر تمام طيفهاي نوري توسط جسمي بازتاب شود، آن جسم سفيد ديده مي‌شود

کلوین

کلوین مقیاسی مطلق است و صفر درجه ی آن برابر با منهای دویست و هفتاد و سه (273-)درجه سانتی گراد273-درجه سانتیگراد که گاز هلیم در آن منجمد میشود را صفر مطلق یا کلوین می نامند بنا بر این 3000 درجه سانتی گراد برابر است با 3273 درجه کلوین بنا بر این  وقتی می گویند کلوین یک لامپ 100 واتی2865 است یعنی فیلمان لامپ در حالت روشنایی 2592 درجه سانتی گراد حرارت دارد . به عبارتی دیگر می توان  گفت دمای رنگ یک منبع نور درجه حرارت همان منبع با واحد سانتیگراد به علاوه 273سانتیگراد خواهد بود.

 اگر بدنه ی دستگاه آنقدر گرم شود که نوری شبیه نور روز تولید کند حرارتی برابر با 5400 کلوین یا بیشتر ایجاد خواهد کرد اما بر اساس نوری که دستگاه در آن لحظه از خود ساطع می کند میگوییم که این نور شبیه نور روز است با تجزیهی نور در میابیم که تمام رنگ ها در آن لحظه حضور دارند هنگامی که صحبت از حرارت یا دمای رنگ می کنییم ضرورتی ندارد که منبع نوری ما (نور روز)حتما به همان مقدار به دستگاه بدنه سیاه حرارت ایجاد کند گرما داشته باشد . مسلما نور روز در مناطق معتدل در مواقع معمولی حدود 1 بر روی200 گرما ی ایجاد شده توسط دستگاه «بدنه سیاه را»در سطح زمین می پراکند .در واقع فقط ظاهر رنگ مورد نظر است نه دمای واقعی آن . آزمایش های انجام شده نشان می دهد که دمای رنگ های پایین تر قرمز گونه و حرارت رنگ های بالا تر آبی گونه اند.

دمای رنگ لامپ تنگستن بر حسب مقدار جریان عبوری تغییر می کند و در ولتاژ کامل به حد اکثر دمای رنگی که برای آن طراحی شده می رسد.لامپ هایی که برای ولتاژهای پایین تر (100تا115)ولت طراحی شده اند نوری حدود 100 کلوین بیشتر از لامپ هایی با همان قدرت اما طراحی شده برای کاربرد ولتاژهای بالا تر (250تا220ولت)دارند . کاستن از مقدار ولتاژ توسط دیمر (کاهنده)باعث کاهش دمای رنگک نور و تغییر کیفیت آن از آبی سرد تا زرد متمایل به قرمز می گردد. دمای رنگ لامپی که برای کاربرد 115 براورده شده در هر ولت افزایش جریان حدود 10 کلوین افزایش میابد.

جدول دمای رنگ نمونه وار

شمع استاندارد                                                                     1930کلوین                                                                    

لامپ های تنگستن خانگی(25تا250وات)                          2900-2600کلوین

لامپ پروژکتور                                                                   3200کلوین

لامپهای تنگستن استدیو(500تا1000وات)                                   3000کلوین

لامپ های تنگستن استدیو(2000وات)                                        3275کلوین

لامپ های آرک پر قدرت                                                        6000کلوین

طلوع و غروب آفتاب                                                   3000-2000کلوین

صبح زود                                                                           4300کلوین

نزدیک غروب                                                                      4300کلوی

نور روز ابری                                                                   4800-4500

نور ظهر                                                                   5400-5000کلوین

آسمان ابری                                                                7500-6800کلوین

ناحیه آسمان(وقتی که آبی باشد)                                      13000-9000کلوینا

هر سیستم رنگی زمانی به گیفیت رنگ مطلوب دست میابد که صحنه با نوری متناسب با درجه دمای رنگی طراحی شده برای آن سیستم روشن شده باشد اگر تصادفا فیلم متوازن شده برای نور تنگستن را در نورروز به کار ببرید نتیجه تصاویری است با یک پوشش آبیندانم کاری در جهت عکس پوششی زرد -نارنجی به بار میآورد در صورت سهلنگاری تلوزیون رنگی نیز نتایج مشابهی به بار می آورد.

می دانیم که ایده "صفر مطلق" در نیمه دوم قرن 18 مطرح شد. در آن زمانی "گیوم آمونتون" با انجام آزمایش دریافت که با کم کردن دمای گاز، فشار آن به طور خطی کاهش می یابد و این روند، تا پایین ترین دماهایی که او می توانست ایجاد کند، ادامه یافت. آمونتون نتیجه گرفت در دمایی حدود 240- درجه سانتی گراد فشار گاز صفر می شود.

اما از آنجایی که فشار منفی برای گاز معنی ندارد، این دما پایین ترین حد دما می باشد و دمایی پایین تر از آن وجود ندارد. همین دما را "صفر مطلق" نامیدند و امروزه با تأیید نظریه آمونتون، این دما 16/273- درجه سانتی گراد می باشد.

مقیاس کلوین، مقیاسی برای دماست که صفر مطلق را به عنوان صفر برگزیده است و هر درجه آن 1 درجه سانتی گراد (یا سلسیوس) می باشد. اما صفر کلوین چگونه تعیین می شود؟

در واقع صفر کلوین دمایی نیست که بتوان به آن دست یافت. اما برای مشخص کردن شاخص مقیاس کلوین نقطه سه گانه آب را معادل 15/273 کلوین در نظر گرفته اند. نقطه سه گانه آب، دمایی است که در آن آب در سه فاز جامد، مایع و گاز به طور همزمان وجود دارد. و حدود صفر درجه سانتی گراد است.

البته تفاوت نقطه سه گانه با نقطه ذوب در این است که نقطه ذوب به فشار جو بستگی دارد. اما برای تعیین نقطه سه گانه، آب و یخ و بخار آب، در یک ظرف سر بسته قرار دارند و مستقل از فشار جو است.

صافی ها و تصحیح رنگ

فیلتر یا صافی-صفحه شفافی از شیشه رنگی یا ژلاتینی که جلو یا پشت عدسی ویا بر منابع نور قرار می گیرد تا انتقال امواج متفاوتی از طیف رنگ را کنترل کند یا به عبارت ساده تر مقدار کلوین نور را تغییر دهد صافی های رنگی رنگ هم نام خود را عبور می دهند و رنگ های مکمل رنگ خود را به مقادیر متفاوت مسدود می کنند و در نتیجه دمای رنگ (و در فیلم های سیاه وسفید کنتراست تصویر)را تغییر می دهند.

گروه آبی ها مقدار کلوین را افزایش می دهند و دسته کهربائی ها از مقدار آن می کاهند .هر دو دسته در درجه بندی های کامل (یا فول)یک دوم یک چهارم یک هشتم و.... موجودند

البته هر کدام از این دو دسته فیلتر در ترکیب با فیلترهای دیگر نیزعرضه می شوند مثلا کد 208کارخانه لی ترکیبی است از آبی فول+فیلترغلظت خنثی یا با دو درجه دیافراگم کاهش نور. البته گفتنی است که هر فیلتری هنگام عبور نور از درون خود تنها به بخشی اجازه عبور می دهد و بقیه را مسدود می کند و این نکته را باید در تعیین دیافراگم در نظر داشت. مثلا همین فیلتر208چیزی بیش از 80در صد نور را جذب کرده و تنها به حدود20 در صد آن اجازه عبور می دهد. صافی های تصحیح رنگ تنها به این دو دسته منحصر نیستند و فیلتر تصحیح رنگ نور لامپ های فلورسنت را نیز شامل می شود .در نور لامپ های فلورسنت همه رنگ های«طیف رنگ»حضور ندارند و عدم استفاده از صافی تصحیح کننده مربوط منجر با ته رنگ سبز خواهد شد.با توجه به گردونه رنگ می توان فهمید که صافی تصحیح رنگ نورفلورسنت رنگی کم و بیش صورتی - صورتی کم رنگ یا به اصطلاح متدوال میان خودمان پوست پیازی- دارد. فیلتر های247و248و249و279سبز نور فلورسنت را به درجات مختلفی جذب می کنند و جهت را برای ضبط تصویری با رنگ های «طبیعی» برای دوربین فراهم می سازد.

قبل از ورود به مبحث جدید بد نیست فهرستی از 5دسته صافی موجود و مختصری از کاربردهای هر کدام را ببینیم . البته گفتنی است که هر یک از کارخانجات سازنده فیلتر مثلا«روسکو»«سینه موئید»و غیره برای خود سیستم کد گذاری جدا گانه ای ابداع کرده اند. اما ضرورت استاندارد بودن و یکسان کردن کد گذاری ها همه این کارخانه ها را وادار به تبعیت از یک سیستم کد گذاری بین المللی کرده است. شماره کد هایی که مقابل هر یک ازفیلتر ها می بینید همین کد بین المللی است و در کشور ما هم فیلتر ها با همین کد ها شناسایی می شوند.

1.صافی های تصحیح رنگ شامل:

- مقدار کلوین را به درجات مختلفی افزایش می دهند و عبارتند از:(C..T.B) الف-دسته آبی ها

کد201-آبی فول با افزایش 2500کلوین وجذب حدود 46 درصد نور

کد202-آبی یک دوم با افزایش 1100 کلوین وجذب حدود 26درصد نور

کد 203-آبی یکچهارم با افزایش400کلوین و جذب حدود 16 درصد نور

کد 218-آبی یک هشتم با افزایش 200 کلوین وجذب حدود 1 درصد نور .

کد 200-آبی دوبل (دو برابر )نیز موجود است که با غلظت بیشتر معادل دو لایه آبی فول عمل می کند

مقدارکلوین را به درجات مختلفی کاهش می دهند. هر چند که این احتمال کانلا منتفی نیست اما کمتر شرایطی پیش.(C.T.O)
ب-دسته کهربایی هامی آید که بخواهیم مقدار کلوینچراغ را کاهش دهیم و مثلا دمای رنگ یک چراغ آرک را به دمای رنگ چراغ های التهابی برسانیم - به مبحث ابزار های نور پردازی مراجعه کنید- اما احتمال غالب این است که بخواهیم دمای رنگ نور پنجره ای که فضای داخلی آن با نور مصنوعی3200کلوین روشن شده است با کاهش دما به حد لازم برسانیم . به همین دلیل از این نوع صافی ها عمدتا بر روی پنجره ها و منافذ نور طبیعی استفاده میشود.
از انجا که به طور معمول نور طبیعی روزعلاوه بر دمای رنگ بالا شدت زیادی نیز دارد این دسته فیلتر ها در ترکیب با انواع فیلترهای ان.دی. نیز عرضه می شوند تا بتوان علاوه بر کاهش دمای رنگ روز شدت آن را نیز به میزان یک تا سه درجه دیافراگم (و حتیبیشتر)کاهش داد و آن را به مرز مورد نظر رساند. دسته کهربایی ها یا با نام متداول شان دسته فیلترهای 85راتن عبارتند از:
کد 204یا85فول با کاهش 3300درجه کلوینو جذب حدود 25 در صد نور
کد 205یا85یک دوم با کاهش 2700درجه کلوین و جذب حدود 15 درصد نور
کد 206 یا 85 یک چهارم با کاهش 1900 درجه کلوین و جذب حدود 10 درصد نور
کد 223 یا 85 یک هشتم با کاهش 950درجه کلوین و جذب حدود 7 /0 نور
کد 207 یا 85 فول 3 ان که در واقع کاهش کلوین 85 فول را همراه با کاهش مقدار نور 3نور فیلتر 3 دی.ان یعنی یک درجه دیافراگم صورت می دهدکد 208 ترکیب 85 فول با 6 دی.ان است .
ج-فیلر فلورسنت یا ال. اف در بعضی از انواع دوربین های ویدئو این نوع فیلتر به دلیل کاربرد فراوان در میان گردونه فیلتر های خود دوربین تعبیه شده و با دگمه ی مربوطه به انتخاب فیلتر ها می توان این فیلتر را مقابل نور وارد شده به عدسی قرار داد. همان طور که گفته شده این فیلتر که به فیلتر «کاهش سبز» موسوم است با شماره کد های 247و248و249و279با غلظت های متفاوتی از رنگ صورتی مقادیر متفاوتی از ته رنگ سبز لامپ های فلرئسنت را حذف می کنند. بد نیست بدانیم که صافی هایی با کاربرد معکوس نیز عرضه می شوند. این فیلتر ها که به فیلتر های افزایش دهنده ی سبز موسوم اند در زمانی که نور قالب صحنه را لامپ های مهتابی فراهم کرده اند اما لازم است در صحنه از یک چراغ تنگستن یا التهابی (3200کلوینی)استفاده شود به کار می آیند و ته رنگ سبزی به نور اضافه می کنند تا به توان «با  استفتده از فیلتر فلورسنت تعبیه شده در داخل دوربین»به روی روشنایی یک دست تر و از لحاظ یک رتگی هماهنگ تری عمل وایت بالانس را صورت داد و یا به عبارت بهتر« سفید معیار» برای دوربین تعریف کرد کد های 244 و245و 246 به انواع مختلف این فیلتر مربوط هستند .

2-فیلتر های غلظت خنثی یا دی. ان فیلتر هایی هستند که بدون هیچ اثری بر کیفیت رنگ نور مقدار
آن را کاهش می دهند. این نوع فیلتر نیز علاوه بر اینکه در داخل دوربین ودئو تعبیه شده است به صورت شیشه ای (برای نصب روی عدسی) و یا ورقه های ژلاتینی (برای نصب روی چراغ ها یا جلوی پنجره ها )عرضه می شود.

کد 209 با ان 3 مقدار نور را به میزان یک درجه دیافراگم کاهش می دهد

کد 210 یا ان دی 6 مقدار نور را به میزان 2 درجه دیافراگم کاهش می دهد

کد 211 یا ان. دی 9 مقدار نور را به میزان 3 درجه دیافراگم کاهش میدهد

تور های ریز بافتنی که به اسکریم معروفند نیز بسته به ریز یا درشت بودن بافتشان مقدار نور را کاهش می دهد و نقش فیلتر ان. دی را بر عهده می گیرند

کد 207 عبارت است از صفحه ای مشبک که یک طرف آن سیاه مات و طرف دیگر نقره ای براق است این فیلتر را از سمت سیاه رنگ می توان به عنوان یک فیلتر ان .دی روی پنجره نصب کرد و از سمت نقره ای مثل یک بازتابه یا رفلکتور به کار برد و اعکاس نرمی از نور به نقطه ی مورد نظر تاباند.

3- صافی های پخش کننده ی نور یا دیفیوذر ها . فیلتر های هستند که بدون تغییر در رنگ کیفیت آن را تغییر داده ونور سخت را به نور نرم تبدیل می کنند .

این نوع فیلتر در دو دسته اسپان گلاس (به معنای الیاف شیشه ای در هم تنیده )و فراست(یا صفحات برفکی یا سند بلاست شده)ارائه می شوند. کارکردهای این دو فیلتر تفاوت عمده ای ندارند و هر دو در غلظت های مختلف موجودند . انواع این فیلتر ها عبارتن از:

کد214. اسپان فول که نور را از کیفیت سخت وجهت دار به نوری نرم و =راکنده تبدیل می کند اما در این راه تنها نیمی از نور را از خود عبور می دهد و نیم دیگر را جذب می کند.

کد 215اسپان یک دوم با مقدار جذب محدود 30درصد نور

کد129فراست فول که تقریبا مثل اسپان فول عمل می کند.

کد 224 ترکیبی است از آبی فول به علاوه فراست فول و طبعا نقش هر دو را با هم بر عهده دارد

کد 225ترکیبی است از فراست فول به علاوهان . دی. که در مجموع دو درجه دیافراگم از مقدار نور می کاهد.

کد220و221به ترتیب دو نوع فراست معمولی و فراست توام با آبی فول هستند که تفاوتشان با انواع معمولی این است که قدرت تحمل گرمای زیادی داشته و آتش نمیگیرند.

4-صافی های افکت . هر نوع صافی رنگی که نور را به رنگ خود در آوردشامل می شود . فیلتر های قرمز و نارنجی و زردو از این گونه صافی های افکت نامیده می شوند.

5-فیلتر های خاص. گو که این ظاهرا این دسته از فیلتر ها مستقیما به نور پردازی مربوط نمی شوند اما بدون شک از نور جدا نیستند و به عیاوه به دلیل الف- در هم تنیده شدن روز افزون دو تخصص نور و دوربین ب-کاربرد روز افزون محل های واقعی و ج- تکمیل موضوع مورد بحث یعنی مبحث فیلترها ترجیح دادم این دسته را نیز در مطلب بگنجانم. طبعا مطالب این بخش گذرا ودر حال آشنایی اولیه است اما به نظرم در همین حد هم می تواند مفید باشد.

این دسته از فیلتر ها نیز در گروه ها و گونه های مختلفی تقسیم می شوندکه بعضی از آنها عبارتند از:

 یا به اصطلاح فیلتر های ستارهساز یا چند پره ای.StrsوCrossهای فیلتر

این گونه فیلتر هاهمه ی نقاط نورانی و به اصطلاح «نقاط داغ»تصویر یا به عبارت بهتر نقاطی که روشنایی آنها از مرز دامنه پذیرش کنتراست عبور می کند به شکل علائم ضربدر به علاوه یا ستاره در می آورند . در بعضی از دور بین های ویدئو این فیلتر ها در خود دوربین تعبیه شده اند.

 فیلتر هایی هستند که تنها بخشی از آنها دارای غلظت خنثی است و gradو یا در شکل شناخته  شد ه تر (Graduated Filter)فیلتر های تدریجی یا  

 بخش دیگر شیشه سفید بی اثر است . این نوع فیلتر در دو شکل وجود دارد .در یک نوع مرز میان فیلتر و ناحیه سفید خطی و مشخص است و در نوع دیگر این تداخل به شکل تدریجی صورت می گیرد.

 موجود است و عمدتا برای تیره تر کردن ناحیه آسمان در تصویر به کار می رود. این عمل با منطبق ND3,ND6,ND9این فیلتر در هردسته

  ساختن مرز میان دو ناحیه فیلتر با خط افق صورت می گیرد.

(فیلتر حذف کننده اشعه ماوراِ بنفش)وجود این فیلتر بر سر عدسی در ارتفاع متعادل از سطح دریا  هیچ اثری بر تصویر باقی نمی گذارد و UVفیلتر

تنها به عنوان حفاظتی برای«اندود»عدسی به کار می روداما در نقاطی که اشعه ماورا بنفش زیادی وجود دارد مثلا کنار دریا درارتفاعات کوهستان و یا در سرزمین های برف پوش کارایی این فیلتر ثابت می شود چون بدون وجود آن لایه ای از مه کل تصویر را در بر می گیرد.

صافی پولاریزه یا قطبی کننده . فیلتری است مرکب از دو لایه با ساختار بلورین خاص که با چرخاندن این ساختارها بر روی محور انعکاس های سطوح براق از تصویر محو می شود . از این فیلتر نیز میتوان برای تیره کردن آسماناستفاده کرد.

 چنان که از نام فیلتر هم پیداست برای کاستن از مقدار کنتراست صحنه به کار می رود .این کار از (LC=Low Contrastفیلتر کاهش کنتراست(

طریق تزریق بخشی از نور صورت می گیرد.

فیلتر افزایش کنتراست. طبعا از نام فیلتر می توان عملکرد آن را دریافت . این دو نوع اخیر به خصوص در کار با دوربین های ویدئو بسیار کار آمدند.

فيلتر ضد اشعه‌ي ماوراء بنفش (اولتراويوله)

 بطوريكه مي دانيم اگر نور سفيد خورشيد را به منشوري از شيشه بتابانيم پس از خروج از آن تجزيه شده و به شكل يك نوار مركب از هفت رنگ ديده خواهد شد كه در يك طرف آن بنفش و در طرف ديگر قرمز قرار دارد. چشم ما فقط قادر به ديدن امواجي است كه به شكل اين هفت رنگ تظاهر مي كند و طول موج آنها بين 400 الي 700 ميليونيم ميلي متر است در صورتيكه پايين تر از آنها اشعه ي ماوراء‌بنفش و اشعه ايكس (مجهول) و اشعه كياني و غيره وجود دارد و در بالا اشعه ي مادون قرمز و امواج راديو و ساير موجود است.

معمولاً هر نوع شيشه مانع عبور مقدار كمي از اشعه ماوراء‌بنفش است و چون جنس ابژكتيف نيز نوعي شيشه مي باشد لذا در مواقع عادي كه مقدار اشعه ي مذكور چندان زياد نيست به خوبي از گذشتن آن به داخل دوربين و تأثير بر روي فيلم كه جلوگيري مي كند اما در نقاطي كه مقدار اين اشعه زيادتر است نمي تواند عبور آنر ا متوقف سازد و احتياج به كمك دارد. اين كمك بوسيله ي فيلتر مخصوصي كه آنرا به طور اختصار U. V. يعني دو حرف اول كلمات اولتر اويوله (Ultra- Violet) مي نامند انجام مي گيرد.

جاهايي‌كه اشعه ماوراء‌بنفش زياد بوده و لازم است از فيلتر U.V. استفاده شود عبارت از: روي برف ـ ماسه‌هاي كنار دريا ـ ارتفاعات بلندتر از 1500 متر از سطح دريا. فيلتر U.V. در دو نوع ساخته مي شود: يكي داراي رنگ زرد بسيار روشني است كه فقط در عكاسي غير رنگي قابل استفاده است و ديگري كاملاً بيرنگ كه در عكسبرداري رنگي تنها آن را مي توان به كار برد.(البته نوع اخير در غير رنگي نيز به خوبي تاثير خود را نشان مي دهد و بهتر است در موقع خريد اين يكي را انتخاب كرد.)

فيلتر U.V. به علت بيرنگ بودن ضريبي نداشته و در موقع عكسبرداري احتياجي به ازدياد نور (باز كردن ديافراگم يا كاستن سرعت)ندار

 ،فیلتر های ضد تشعشع

 وقتي از يك سطح صيقلي، مانند مشمع موزائيك ، كاشي، شيشه، و چوبهاي لاك الكل شده، اشيايي كه با رنگهاي براق پوشيده شده اند و سطح آب و نظاير آن مي خواهيد عكس بگيريد، به علت انعكاس نور و تصوير اشياي ديگر بر روي چنين سطح‌هاي يا آنها به رنگ سفيد در خواهند آمد و يا تصاوير مزاحمي در روي آنها ديده خواهد شد.

براي از بين بردن اين آثار، فيلتر مخصوصي مي سازند كه رنگ آن خاكستري نسبتاً تيره است و داراي ضريبي در حدود 4× مي باشد.

چون رنگ اين فيلتر خاكستري است لذا در روي هيچ يك از رنگها تأثير نمي‌كند و تغييري در آنها نمي دهد و به همين علت مي توان آن را در عكاسي رنگي و سياه ـ سفيد مورد استفاده قرار داد).

در موقع نصب فيلتر هاي ديگر بر روي ابژكتيف كافي است دقت شود تا با آن به طور موازي قرار گيرد و غير از اين دستورالعمل ديگري وجود ندارد. اما درباره فيلتر پلاريزاسيون موضوع كاملاً فرق مي كند و دقت فوق‌العاده‌يي را ايجاب مي نمايد.

پس از اينكه محل عكسبرداري تعيين گرديد بايد عكاس در محلي كه به حد امكان نزديك دوربين باشد فيلتر پلاريزاسيون را در جلوي چشم خود گرفته و آن را آرام آرام بچرخاند تا لحظه اي برسد كه تمام انعكاس و تشعشع از سطح براق مورد نظر گرفته شود. چون اين وضع با يك ميليمتر چرخش به راست و چپ تغيير مي كند لذا دقت فراواني لازم دارد

استفاده از اين فيلتر با دوربين هاي رفلكس تك ابژكتيف بسيار سهل و ساده است زيرا پس از قرار دادن آن بر روي عدسي كافي است از ويزر نگاه كرد و فيلتر را آهسته چرخاند تا موقعي برسد كه انعكاسات حذف شود در رفلكس هاي جفت ابژكتيف ابتدا روي عدسي ديد (بالا) تنظيم مي گردد و سپس به همان وضع و درجه بر روي عدسي پايين قرار مي گيرد .اما در دوربين‌هاي غير رفلكس كار مشكل تر بوده و دقت خيلي زياد لازم دارد، زيرا لازم است سر را آنقدر به دوربين نزديك كرد تا چشم تقريباً در حوالي عدسي دوربين قرار گيرد و همانجا پس از تنظيم فيلتر در مقابل چشم بدون كوچكترين تغيير حالت آن را بر روي ابژكتيف نصب كرد.

در مورد عمل با اين فيلتر به دو چيز بايد توجه داشت:

1. براي از بين بردن انعكاسات و آثار تشعشعات لازم است دوربين را در نقطه اي قرار داد كه زاويه تابش نور بر سطح براق در حدود 33 درجه باشد زيرا در غير اينصورت قادر به جلوگيري از آثار مزبور نخواهد بود

2.فيلتر پلاريزاسيون تشعشعات سطوح فلزي را به هيچ وجه نمي‌تواند حذف كند

 

قابل توجه علاقمندان به عکاسی

به لطف خداوند متعال وباهمکاری اساتید بزرگوار آقایان استاد ضیاء الدین خطیر،استادمحمد رضا پیل آرام،استادمهدی اشرفی چهارعنوان کتاب کاربردی ومفیدبراساس استانداردهای آموزشی وزارت فرهنگ وارشاداسلامی  بشرح ذیل به رشته تحریر درآمدوزیر چاپ است .انشاء الله به زودی دردسترس علاقمندان قرارخواهد گرفت.

عکاسی سیاه وسفید(محمد مهدی تدین موغاری )

عکاسی رنگی (ضیاءالدین خطیر-محمد مهدی تدین موغاری)

عکاسی آتلیه ونکات کلیدی نورپردازی (محمد رضا پیل آرام -محمدمهدی تدین موغاری)

رتوش فیلم وعکس وترفندهای رتوش دیجیتال (مهدی اشرفی -محمدمهدی تدین موغاری)

 

گذارم یاگزارم مساله این است ؟

با سلام وتشکر ازتمام دانشجویان عزیزی که درانتهای برگه امتحانیشون نسبت به حقیرابرازلطف کردند اما یک نکته به نظرم رسید که لازم دانستم به جای اینکه توکلاس عرض کنم تودنیای مجازی منتشر کنم تاهمه کسانی که این مشکل را دارند مشکلشون حل بشه.
واژه (سپاسگزارم ) که خیلی هاتون درانتهای برگه امتحانی بصورت(سپاسگذارم) نوشته بودیدغلطه.....!

عزیزان من یادتون باشه گذار به معنای گذاشتن شی ویاجسمی درمحلی است مانند گذاردن میوه دریخچال .

اما گزار به معنای انجام دادن فعلی است ،البته این قصورازمعلم محترم دوران ابتدایی شما بوده که این نکته را خوب یادنداده است ولی به هرحال بعداز 3 مقطع تحصیلی راهنمایی/دبیرستان /کاردانی اکنون در مقطع کارشناسی حقیر خدمتتان عرض کردم که کار به اساتید در مقاطع کارشناسی ارشد ودکترا نرسد.

نتیجه اینکه سپاسگذارم غلط است سپاسگزارم درست است .ازتوجه شما سپاسگزارم